مطالعات راهبردی تعلیم و تربیت

مطالعات راهبردی تعلیم و تربیت

چگونه توانستم با استفاده از روش‌های تدریس فعال (یادگیری مشارکتی) انگیزه دانش آموزان را برای حضور منظم در کلاس افزایش دهم؟

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده
چکیده
این پژوهش با رویکرد اقدام‌پژوهی به بررسی چالش عدم انگیزه و حضور نامنظم برخی از دانش‌آموزان پایه دهم در کلاس درس شیمی در یکی از دبیرستان‌های شهرستان قدس، استان تهران، می‌پردازد. جامعه آماری این پژوهش شامل چهل دانش‌آموز دختر است. هدف اصلی، یافتن و اجرای راهکارهایی مؤثر برای افزایش انگیزه تحصیلی و بهبود حضور منظم دانش‌آموزان در کلاس درس با تمرکز بر به‌کارگیری روش‌های تدریس فعال، به‌ویژه یادگیری مشارکتی، بوده است. این پژوهش در طول یک نیم‌سال تحصیلی انجام شده و با استفاده از روش‌های گردآوری داده‌های متنوعی مانند مشاهده، پرسش‌نامه، مصاحبه، بررسی سوابق تحصیلی و چک‌لیست حضور و غیاب، وضعیت موجود مورد تحلیل قرار گرفت. پس از شناسایی عوامل مؤثر بر کاهش انگیزه و حضور نامنظم، سه راهکار اصلی مبتنی بر یادگیری مشارکتی طراحی و اجرا شد: ۱. گروه‌بندی دانش‌آموزان و تعریف نقش‌های مشخص در پروژه‌های کلاسی، ۲. استفاده از تکنیک‌های حل مسئله گروهی و مناظرات علمی، و ۳. طراحی بازی‌های آموزشی و مسابقات گروهی مرتبط با مفاهیم شیمی. نتایج حاصل از اجرای این راهکارها نشان‌دهنده افزایش چشمگیر در میزان حضور منظم دانش‌آموزان، ارتقاء سطح انگیزه درونی و بیرونی، افزایش مشارکت فعال در فعالیت‌های کلاسی و بهبود روابط بین فردی دانش‌آموزان بوده است. این مطالعه بر اهمیت رویکردهای یادگیری فعال و مشارکتی در ایجاد محیطی پویا و انگیزه‌بخش در کلاس درس شیمی تأکید دارد.
کلیدواژه‌ها